Toen prof. dr. Nicoline Hoogerbrugge vijf jaar geleden haar onderzoeksplannen presenteerde om kanker te voorkomen, kwamen er collega’s naar haar toe om te zeggen dat ze misschien wel iets nuttigers met haar tijd kon doen. ‘En nu vragen ze aan me: Wanneer kunnen we ermee aan de slag? Is de app al klaar?’

Nicoline Hoogerbrugge heeft, samen met prof. dr. Bart Kiemeney, vijf jaar keihard gewerkt om alle informatie te verzamelen en onderzoeken te verwerken die gaan over het voorkomen van kanker. ‘Ik heb een droom,’zegt de bevlogen hoogleraar Genetica. ‘Een droom dat we kanker kunnen voorkomen, en ik weet inmiddels dat het in 4 van de 10 gevallen kán.’

ABC

Naast alle onderzoek naar genetische afwijkingen, richt ze zich ook op leefstijl. ‘Iedereen weet inmiddels dat je van roken en zonnen kanker kunt krijgen. Maar alcohol, weinig beweging, en ongezond eten heeft ook direct invloed. Wij hebben het dan ook over het leefstijl-ABC: Alcohol, Bewegen en Calorieën. Je manier van leven bepaalt dus mee of je meer of minder kans op kanker krijgt.’

App

Nu alle informatie beschikbaar is, is fase twee van haar onderzoek aangebroken: de slag naar de praktijk. Naar patiënten én medici. ‘We hebben voor patiënten een app ontwikkeld waarin alle informatie zit verwerkt, zodat ze zelf direct hun leefstijl kunnen verbeteren. Daarnaast willen we dat elke oncoloog een patiënt, op gebied van leefstijl moet kunnen én durven adviseren.’

Tv

Hoogerbrugge benadrukt hoe belangrijk het is om iemands leefstijl in de spreekkamer te bespreken. ‘Bij cardiologie is dat al heel normaal, maar als je kanker hebt? Dat gebeurt nog heel weinig. Terwijl vaker dan je denkt, de prognose verbetert als je direct overschakelt op een gezonde leefstijl. Ook al heb je jaren gedronken, gerookt of niet bewogen. Bij een bepaald type darmkanker is je prognose zelfs direct te relateren aan het aantal uur per dag dat je tv kijkt. Maar om die slag te maken, hebben we nu alle hulp nodig die we kunnen krijgen.’

Dit onderzoek kost in totaal € 195.000. We hebben nog € 70.000 nodig. Helpt u mee? Elke donatie betekent minder kanker.  
Meer informatie over het onderzoek van prof.dr. Nicoline Hoogerbrugge leest u hier.

Onderzoekers van het Radboudumc pleiten voor het toevoegen van een vragenlijst aan het nationale bevolkingsonderzoek borstkanker. Een online vragenlijst zou vrouwen met een verhoogd familierisico op borstkanker op kunnen sporen. De resultaten van een eerste onderzoek verschenen gisteren in European Journal of Cancer.

In Nederland krijgt 1 op de 8 vrouwen borstkanker. Voor vrouwen met een erfelijke aanleg voor borstkanker, door een mutatie in één van de BReastCAncer(BRCA)-genen, kan het risico op borstkanker oplopen tot 80%. Daarnaast hebben zij tot 60% kans op eierstokkanker. Voor deze vrouwen is het dus belangrijk om de BRCA-mutatie op te sporen. Een eerste stap is het identificeren van families waar borstkanker vaker voorkomt, omdat zij wellicht een BRCA-mutatie hebben. Het bevolkingsonderzoek borstkanker bekijkt bij vrouwen tussen de 50 en 75 jaar door middel van röntgenfoto’s of zij borstkanker hebben. De nieuwe vragenlijst wil vrouwen met een hoog familierisico op het krijgen van borstkanker opsporen.

Bevolkingsonderzoek
Hoogleraar erfelijke kanker Nicoline Hoogerbrugge, hoogleraar Medische Psychologie Judith Prins en onderzoeker Arjen van Erkelens van het Radboudumc vroegen  287 vrouwen die deelnamen aan het bevolkingsonderzoek naar borstkanker een online vragenlijst in te vullen. Zij beantwoordden vragen over het voorkomen van borst- en eierstokkanker in hun familie. De uitslag van de online vragenlijst geeft aan of de vrouw geen, een matig of sterk verhoogd familierisico heeft op borstkanker. 4% van de deelnemende vrouwen bleek een sterk verhoogd familierisico op borstkanker te hebben zonder dat zij dat wisten.

Na de vragenlijst
Voor deze groep vrouwen is erfelijkheidsonderzoek beschikbaar via een klinisch geneticus na doorverwijzing van de huisarts. Niet alle vrouwen die via de vragenlijst te horen krijgen een sterk verhoogd familierisico te hebben, hebben daadwerkelijk een BRCA-mutatie. Erfelijkheidsonderzoek kan dit uitwijzen. Omdat het invullen van de vragenlijst een psychische invloed zou kunnen hebben,  bekeken de onderzoekers ook het angst- en stressniveau van de deelnemende vrouwen. Die bleken niet verhoogd direct na het invullen en twee weken later. Prins: “Het invullen van de vragenlijst maakte de vrouwen dus niet angstig of gestrest.”

Nieuwe  families met een BRCA-mutatie opsporen
Hoogerbrugge en haar collega’s hopen dat de vragenlijst opgenomen zal worden in het bevolkingsonderzoek naar borstkanker. Momenteel zijn ze in gesprek met het ministerie van VWS hierover. Hoogerbrugge: “De vragenlijst is al jaren beschikbaar als verwijstest voor artsen. Wanneer deze vragenlijst door alle Nederlandse vrouwen die voor het eerst deelnemen aan het bevolkingsonderzoek borstkanker zou gaan worden gebruikt, zouden we de komende jaren  meer dan 150 nieuwe BRCA families per jaar kunnen gaan vinden.”

Het onderzoek is uitgevoerd met toestemming van het ministerie van VWS binnen de regio Bevolkingsonderzoek Oost en gefinancierd door Pink Ribbon.

© Copyright 2018 - 2022 Radboud Oncologiefonds - Alle rechten voorbehouden | Webdesign & Realisatie door Twin Digital